قلعه رودخان
آرشیو اخبار >>

مدیر پایگاه منظر تاریخی فرهنگی قلعه رودخان در خصوص پیشینه تاریخی این مجموعه گفت : در متون تاریخی تا قبل از قرن 10 هجری ، نامی از قلعه رودخان برده نشده است . اولین بار خوچکو ، محقق روسی لهستانی الاصل که در سال 1830 میلادی در گیلان مشغول بررسی بود متوجه این قلعه شده و می نویسد : « قلعه رودخان دژی است بر بالای کوهی که در قسمت علیای رودخانه ای به همین نام قرار دارد . بام روی آن از سنگ و آجر و در طرفین درب ورودی دو برج دفاعی مستحکم است. بر بالای درب ورودی کتیبه ای است که مطالب زیر بر روی سنگی حک شده است : این قلعه که به نام قلعه حسامی است ، نخستین بار در سال 918 تا 921 ه . ق به امر سلطان حسام الدین امیر دباج ابن امیر علاالدین اسحقی تجدید بنا شد .» هدایت خان ، حاکم فومن نیز در سال 1175 ه .ق در زمان قیامش علیه کریم خان ، به تعمیر این قلعه پرداخت . در خصوص زمان دقیق ساخت قلعه هنوز نمی توان با اطمینان اظهار نظر نمود به طوری که با توجه به سالیابی های انجام شده توسط پژوهشکده حفاظت و مرمت با روش ترمولومینسانس ، قدمت این قلعه به دوره سلجوقی باز می گردد . اما برخی از کارشناسان بر اساس برخی شواهد معتقدند پیشینه این بنا به اوایل اسلام می رسد ، لذا برای تعیین دقیق قدمت قلعه ، نیاز به کاوش های باستان شناسی بیشتری می باشد . این بنا به دلیل اهمیت و اعتبار تاریخی ، معماری ، هنری ، نظامی و وسعت قابل توجه در تاریخ 30/5/1354 به شماره 1546 در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است .

شهرام رامین گفت: این قلعه کوهستانی با مساحت تقریبی 22300 متر مربع ، سراسر دو قله کوه را احاطه کرده و بوسیله برج و باروهایی مستحکم بطول 1260متر که از پستی و بلندی های کوه و عوارض طبیعی تبعیت می کند ، محصور شده است . قلعه رودخان به عنوان یک قلعه حکومتی – نظامی مطرح و با توجه به وجود آب کافی بصورت چشمه و آب انبار در داخل قلعه ، طبعاً از امکانات زیستی برخوردار بوده است . اگرچه امروزه از آن استفاده نمی شود ، اما زیبایی بصری خود را که از تنوع حجمی و سایر روش های مناسب و هیبت دفاعی تشکیل شده حفظ نموده و جذبه خاصی برای بیننده ایجاد می کند . نزدیک بودن برج ها به یکدیگر علاوه بر آنکه قدرت دفاعی ساکنان را افزایش می داده ، بر زیبایی طرح بنا نیز افزوده است . فرم کلی قلعه به شکل نامنظم بوده و از سه بخش غربی ، شرقی و میانی تشکیل شده است . از مهم ترین فضاهای قلعه دراین سه بخش می توان به دروازه های ورودی ، شاه نشین ، آب انبار ، زندان و درب اضطراری اشاره نمود .44 برج موجود (فضاهایی که به صورت نیم دایره از دیوار قلعه ، بیرون زده باشد) در این قلعه در شکل ها و فرم های مختلف هندسی ساخته شده است .اغلب برج ها دو طبقه بوده و دسترسی به طبقه دوم از طریق پله های بیرون برج ها می باشد .

وی در خصوص مصالح استفاده شده گفت : با توجه به سختی راه و دسترسی بسیار مشکل قلعه با دنیای خارج ، در ساخت بنا از مصالح موجود یا پیرامون آن استفاده شده است. میلیون ها قطعه سنگ در ابعاد مختلف که از صخره های محدوده ساخت قلعه بدست آمده در ساخت پی ها و دیوارها و تقریبا نیمی از ارتفاع برج ها و باروها و تاسسیسات ساختمانی بکار رفته است . بجز در محل دروازه ورودی و جاهای حساس که سنگ ها تراش خورده هستند ، در بقیه نقاط از سنگ لاشه استفاده شده است . برای ساخت طبقات فوقانی برج ها و باروها ، پوشش سقف ها و کف ها نیز عمدتاً آجر به کار رفته است . در حدود 300 متری شمال قلعه محوطه وسیع نسبتاً همواری که عاری از درخت است قرار دارد که آثار کوره آجرپزی و تکه های آجر به مقدار فراوان در آن جا دیده می شود . مصالح دیگر بکار رفته در قلعه ، چوب است که عمدتاً در پوشش داخلی سقف طبقات اول برج ها و واحدهای مسکونی و درب ها و پنجره ها بکار رفته است . ملات اصلی استفاده شده نیز با توجه به رطوبت زیاد منطقه ، گچ و ساروج و آهک همراه با خاکستر می باشد .

 مسئول امور فرهنگی و ارتباطات

ارسال خبر در تاریخ ۱۳۹۰/۰۸/۱۱

آخرین تغییر توسط ايما رضايي در تاریخ ۱۳۹۰/۰۸/۱۱ و ساعت 10:40 AM